Er is genoeg geld in Suriname, alleen zit het vast in de informele sector, stelt de nieuwe Surinaamse minister van Financiën Stanley Raghoebarsing. „We zullen impopulaire maatregelen moeten nemen.”
Minister Raghoebarsing: De protesten van 17 februari zijn de „grote wake-up call” voor de regering. | Foto Ranu Abelakh | Bron: NRC
Hij noemt het ‘de grote wake-up call’: het uit de hand gelopen antiregeringsprotest van 17 februari jongstleden, toen de Nationale Assemblee werd bestormd, er vernielingen werden aangericht en er in Paramaribo werd geplunderd. Volgens minister van Financiën Stanley Raghoebarsing (66) moet het roer nu radicaal om. Het is mogelijk om de
Surinaamse economie te redden en te laten groeien, zegt Raghoebarsing, die van huis uit econoom is en al twee keer eerder minister was in de regering Venetiaan (2000-2010).
Maar er moeten wel een aantal impopulaire maatregelen worden genomen, stelt hij. „We kunnen niet steeds de makkelijke weg volgen en vooral de loontrekkers en arbeiders meer belasten of laten bezuinigen. Een kleine groep rijken en lokale politici met banden in de grondstoffensector wordt nu te veel beschermd. Dat moet stoppen”, zegt hij tegen NRC.
Het liefst is Stanley Raghoebarsing aan het werk in het moderne pand van zijn ministerie in het noorden van
Paramaribo. Het historische, grote witte gebouw van Financiën, met houten trap in de hal, dat ligt aan het Onafhankelijkheidsplein, wordt momenteel gerenoveerd.
Toch wordt hij naar eigen zeggen te vaak op stel en sprong vanuit zijn kantoor naar de Nationale Assemblee geroepen om daar in te gaan op de diepe crisis. Terwijl Raghoebarsing drie maanden geleden akkoord ging met zijn benoeming tot minister van Financiën op voorwaarde dat hij zich dan wel goed op een aantal zaken kon richten. „Ik zei tegen president Santokhi: ontsla me van veel dingen. Er zijn een paar prioriteiten die ik aandacht wil geven, zoals de koersen en prijzen, zodat er stabiliteit komt in het land. Ik wilde me vooral met de introductie van de btw bezig houden en met het traject van het IMF.”
Maar er is zoveel aan de hand in Suriname dat Raghoebarsing nauwelijks aan zijn focuspunten toekomt. Sinds het aantreden van president Chan Santokhi en zijn vicepresident Ronnie Brunswijk in 2020 is de economische malaise alleen maar erger geworden. Volgens de recente cijfers is de inflatie boven de 50 procent, en de koers voor de Surinaamse dollar rond de 35 voor de euro, en 34 voor de Amerikaanse dollar. „Zolang we de koersen niet kunnen beteugelen, heeft dat impact op de huishoudens van Surinamers, want dan stijgen de prijzen”, zegt hij.
Santokhi nam het land over van zijn voorganger Bouterse, die hem opscheepte met een staatsschuld van ruim 4 miljard Amerikaanse dollar. Raghoebarsing, die de afgelopen tweeënhalf jaar al als adviseur op het ministerie van Financiën werkte, had in 2000 al meegemaakt wat het betekent om deel uit te maken van een regering die grote schulden overneemt van de vorige machthebber. „Maar deze keer was alles veel heftiger dan in 2000. Toen lukte het ons nog om op eigen kracht en met steun van de Nederlandse garantiemiddelen de puinhoop op te ruimen. In 2020 zaten we met een stuwmeer aan schulden, zowel internationaal als nationaal. We moesten wel naar het IMF stappen.”
In 2021 sloot Suriname een overeenkomst met het IMF voor een lening van zo’n 570 miljoen euro maar dan moet het land wel – zoals het IMF eist – hervormingen en bezuinigingen doorvoeren. „Het IMF is geen gemakkelijke partij. Het heeft als voordeel dat je met het IMF aan boord internationaal vertrouwen wekt. Maar we hebben bij het IMF te maken met technici die weinig oog hebben voor de menselijk kant. Ze eisen bezuinigingen en afschaffing van subsidies die de mensen alleen maar verder verarmen. Ze eisen ook inkomstenverhogende maatregelen, en daar moeten we ons nu op focussen. Met of zonder het IMF, we zouden sowieso hervormingen moeten doorvoeren.”
U bent aangetreden op een cruciaal moment. De armoede verergert en de protesten tonen dat mensen dit niet meer accepteren. Hoe gaat u dit land redden?
„We moeten het geld nu gaan halen waar het is. Suriname is rijk aan grondstoffen zoals goud en hout, en visserij kan inkomsten genereren. Inkomsten uit deze sectoren vloeien alleen veel te weinig terug naar de staatskas. Concessies zijn in handen van een paar buitenlandse multinationals, of van een groepje rijken en lokale politici. Zij profiteren van de inkomsten, maar betalen nauwelijks belasting. We zullen een reeks impopulaire maatregelen moeten nemen want er is genoeg geld in Suriname, alleen zit het vast in de informele sector.”
Suriname is een kleine samenleving: het is niet moeilijk te achterhalen wie er profiteren. U zult ook invloedrijke politici moeten aanpakken. Het is bekend dat vicepresident Brunswijk in de goud- en houtsector actief is..
„Het zal wel moeten, want de recente protesten zijn echt een markering geweest. Ook voor president Santokhi. Na de onrust is Santokhi met nationale hearings begonnen en praat hij met burgers en diverse organisaties. Wat we horen is dat de mensen ook verwachten dat de rijkdommen van Suriname ten goede komen aan de staatskas, en dat is logisch. Dus minder ontheffingen bij belastingen van in en uitvoer, en zorgen dat vreemde valuta uit export ook echt naar de samenleving terugvloeien en niet – zoals nu vaak gebeurt – op buitenlandse rekeningen verdwijnen. We wisten dat de politieke constellatie met de ABOP van Brunswijk niet al te gemakkelijk zou zijn na de verkiezingen. Maar we willen veranderingen echt doorvoeren. Dat staat ook in het hervormingsplan.”
Wat gaat er nu concreet veranderen?
Raghoebarsing pakt het hervormingsplan erbij waarin een reeks plannen staan om meer inkomsten te verwerven en welke bezuinigingen er moeten komen.
„Er staat al in dat we concessierechten voor goud en hout gaan aanpassen. En ook gelden uit de vissector moeten veel meer worden belast. Belastinghervormingen moeten worden doorgevoerd en daar zijn we al mee begonnen dit jaar. De btw is ingevoerd, dus hoe meer je koopt, hoe meer je betaalt en omzetbelasting is afgeschaft. Tarieven op bijvoorbeeld het overvliegen van vliegtuigen zijn al veertig jaar niet aangepast: dat gaat ook veranderen.
Het is veel meer een kwestie van goed bestuur en handhaving. Maar dat betekent ook dat we onze instituten, die de afgelopen tien jaren verzwakt zijn, weer moeten versterken. Het is niet sexy om de politie zuiver te maken, of de rechterlijke macht te verstevigen, maar daarmee leg je wel goede fundamenten om een land mee op te bouwen. Het zijn alleen niet de populaire zaken, zoals het opleveren van nieuwe volkswoningen of het handje schudden met buitenlandse mogendheden. Het is een enorme job, maar het kan. We kunnen de resterende 2,5 jaar dat deze regering gekozen is, de economie nog redden.”
Ondanks zijn optimisme is de situatie op financieel gezien allesbehalve rooskleurig. Raghoebarsing moet de eindjes aan elkaar knopen. En daarbij ligt de samenwerking met IMF al maanden stil.
„Elke dag is het weer schipperen waar je het geld aan uitgeeft: het onderwijs staat te springen om geld maar de gezondheidszorg ook. De samenwerking met het IMF loopt achter. Er zijn al een aantal kwartalen geen beoordelingen meer geweest, we moeten dat weer oppakken. Ze kijken dan of we genoeg doen aan de hervormingen en hoe het staat met de bezuinigingen. Het IMF ziet het liefst dat we elektriciteitstarieven en brandstofprijzen fors verhogen en de btw – die pas is ingevoerd – alweer verhogen, maar dat is niet haalbaar in deze crisis. We werken er wel serieus aan om het enorme en peperdure ambtenarenapparaat af te slanken, dat drukt enorm op de begroting.”
Oliewinning uitgesteld
Het inlossen van de grote belofte, de offshore oliereserves in de Surinaamse wateren, mogelijk goed voor zo’n 6 miljard barrels, laat ook op zich te wachten. Het Franse TotalEnergies heeft de ondertekening van de zogeheten final investment decision (FID) al een paar keer uitgesteld. Tot die tijd is het niet zeker of ze de miljardeninvestering om de olie te gaan winnen daadwerkelijk zullen doen. Het is vrijwel zeker dat er niet voor 2027 oliedollars binnenkomen.
„Als het niet doorgaat, zal dat zeker een grote klap zijn maar alles wijst er wel op dat er uiteindelijk wel in de oliesector geïnvesteerd zal worden. Misschien hebben we er ons bij het aantreden van deze regering te veel op blind gestaard en gehoopt op het aantreden van grote investeerders en minder oog gehad voor de menselijk kant. Het belangrijkste is nu dat we weer naar de noden van de Surinamers gaan luisteren, en werken aan een eerlijke verdeling van de rijkdom.”
Minister Raghoebarsing: De protesten van 17 februari zijn de „grote wake-up call” voor de regering.Foto Ranu Abelakh
CV ECONOOM EN POLITICUS
Stanley Raghoebarsing (1956) studeerde economie aan de Universiteit van Tilburg en studeerde Landbouw en economie aan de Landbouwuniversiteit in Wageningen. In 2000 was hij minister van Planning en Ontwikkelingssamenwerking in de regering Venetiaan (2000-2010) en in 2005 werd hij minister van Landbouw in hetzelfde kabinet.
Na de verkiezingen van 2020 werd Raghoebarsing in de regering Santokhi-Brunswijk, benoemd tot regeringscommissaris bij de Centrale Bank van Suriname en was hij adviseur van Armand Achaibersing, de vorige minister van Financiën en Planning. In december 2022 volgde hij Achaibersing op als minister van Financiën en Planning.
Bij de gisteren gehouden persconferentie van de regering Simons/Rusland zijn enkele journalisten niet toegelaten door de Communicatie Dienst Suriname (CDS). Een van hen is Journalist Joymar Belfor die al enkele jaren actief is als verslaggever en momenteel werkzaam is voor mediaplatform Chronos Times in Suriname.Het voorval werd door het medium gemeld en op de persconferentie bevestigd door Naomie
Het Caribisch gebied bevindt zich op een beslissend moment dat wordt gedefinieerd door voedselzekerheid, regionale samenwerking en de dringende noodzaak voor veerkrachtige agrarische systemen. De recente CARICOM Heads of Government Meeting in St. Kitts, direct gevolgd door de bilaterale betrokkenheid tussen de president van Suriname en de premier van Barbados tijdens de Barbados Agricultural Fair,
In het kader van het Amazon Sustainable Landscapes Phase III (ASL3) programma heeft van 19 tot en met 23 februari 2026 een veldbezoek plaatsgevonden aan West-Suriname. Dit bezoek vond plaats binnen het project Sustainable and Inclusive Development of West Suriname (SID-WS) en stond in het teken van verdere consultaties met lokale gemeenschappen en stakeholders in het gebied. Het veldbezoek maa
Ondanks dat ABOP-leider Ronnie Brunswijk meerdere malen openlijk zijn misnoegen heeft geuit over de manier waarop zijn partijgenoten bij diverse staatsbedrijven worden gecriminaliseerd en/of verwijderd, kijkt president Jennifer Simons nog positief naar de samenwerking tussen de zes partijen tellende coalitie.“We zijn in de coalitie redelijk goed met elkaar bezig. We zijn het niet altijd met elka
Tot nu toe hebben ongeveer 300 publieke functionarissen hun vermogen laten vastleggen via een notaris, bij de Anti-Corruptie Commissie (ACC). Dat is veel minder dan de ruim 6000 geïdentificeerde functionarissen die dit moeten doen.Wettelijk zijn publieke functionarissen verplicht tot het indienen van een Verklaring van Inkomsten en Vermogen (VIV) om corruptie tegen te gaan, terwijl transparantie
Er ontbreekt een duidelijk plan om de middelen uit de nieuwe obligatielening van ruim USD 1.8 miljard, te besteden. Dat vindt VHP-parlementariër Cedric van Samson. Hij heeft samen met zijn collega-parlementariërs Asis Gajadien en Rui Wang een interpellatievoorstel ingediend bij het parlement, zodat de regering hier uitleg over geeft.Volgens van Samson is een herstructurering van schulden geen p
Het ministerie van Binnenlandse Zaken in Suriname heeft vandaag bekend gemaakt dat vrijdag 20 maart 2026 is vastgesteld als Ied-ul-Fitre-dag en een nationale vrije dag is.Ied-ul-Fitre, in Nederland vaak ook Suikerfeest genoemd, markeert het einde van de vastenmaand ramadan. Het feest staat in de islam bekend als het moment waarop een maand van vasten, gebed, bezinning en liefdadigheid wordt afg
Er wordt binnenkort een commissie ‘Facilitation’ geïnstalleerd voor de Johan Adolf Pengel Internationale Luchthaven. Deze commissie moet nagaan hoe passagiers bij aankomst en vertrek zo snel en efficiënt mogelijk de luchthaven kunnen verlaten of bereiken. Dat heeft minister Raymond Landveld van Transport, Communicatie en Toerisme verklaard voorafgaand aan de wekelijkse vergadering van de mi
Noble Corporation heeft officieel bevestigd een nieuwe overeenkomst te hebben gesloten met PETRONAS Suriname E&P B.V. voor de inzet van het hoogwaardige semi-submersible booreiland Noble Developer. De campagne omvat het boren van drie putten voor de kust van Suriname en markeert een voortzetting van de succesvolle samenwerking tussen beide partijen in de regio. De werkzaamheden zullen naar verwach
In de omvangrijke fraudezaak rond de Melkcentrale in Suriname zijn donderdag drie verdachten in vrijheid gesteld. Daartoe werd besloten nadat de rechter-commissaris een vijfde vordering tot verlenging van de bewaring had afgewezen.De zaak diende voor een verdachtenverhoor in het kader van het gerechtelijk vooronderzoek (GVO). Tijdens de zitting probeerde het Openbaar Ministerie opnieuw de bewaring
Vandaag heeft PAHO/WHO een Risk Communication and Community Engagement (RCCE) sessie gehouden over de Chikungunya-uitbraak in ons land. Er werd via zoom informatie verstrekt door een specialist van de PAHO. Hierna hebben de media en verschillende aktoren zoals het het BOG, ministerie van Volksgezondheid, Arbeid & Welzijn, de Medische Zending met elkaar van gedachten gewisseld over hoe de samenlev
De regering van Guyana heeft officieel bevestigd dat de accijnzen op benzine en diesel voorlopig op nul procent gehandhaafd blijven om de schokgolven van de toenemende instabiliteit in het Midden-Oosten op te vangen.Nu de spanningen rond de Straat van Hormuz de wereldwijde olieprijs naar kritieke hoogtes drijven, kiest Georgetown voor een agressief fiscaal schild om de binnenlandse inflatie te bet
