In relatie met Suriname moet de toekomst voorop staan, met rekenschap voor het verleden

Het Nederlandse parlement bewijst de Surinaamse president Chan Santokhi een bijzondere eer met de ontvangst begin september. Het bezoek van Santokhi vormt het bewijs dat de relatie met de voormalige kolonie een nieuwe fase ingaat, een van vertrouwen in de toekomst en van wederzijds respect.

Dat is niet altijd zo geweest. Het afgelopen decennium verslechterde de band met Suriname dusdanig, dat beide landen hun ambassadeurs terugtrokken. Het presidentschap van Bouterse, in Nederland een veroordeelde crimineel, trok een zware wissel op de onderlinge verhoudingen. Dat was een onwenselijke situatie. In Nederland wonen zo’n 350.000 Nederlanders van Surinaamse afkomst, ruim de helft van de huidige bevolking van Suriname.

Santokhi zal ontvangen worden door de beide Kamervoorzitters en vervolgens de gelegenheid krijgen leden van zowel Eerste als Tweede Kamer toe te spreken. Dat is een eer die eerder voor weinig staatshoofden was weggelegd. Koning Hoessein van Jordanië was in 1997 de laatste,

ook de Franse president Mitterrand mocht de parlementariërs van de commissies van buitenlandse zaken van beide Kamers toespreken in 1984. Het tekent het vertrouwen dat Nederland heeft in de Surinaamse democratie, ondanks het feit dat Ronnie Brunswijk – ook veroordeeld in Nederland – nog steeds een hoge functie heeft als rechterhand van Santokhi.

De rechterlijke macht is niet bezweken

In Paramaribo loopt op dit moment nog het proces tegen Desi Bouterse, voor zijn aandeel in de Decembermoorden van 1982. De rechterlijke macht in Suriname heeft in dit hele proces, dat al jaren duurt, onder zware druk van de politiek gestaan, maar is nooit bezweken. Onlangs nog werd amnestie voor de daders en verdachten van de politieke Decembermoorden afgewezen. Het bewijst dat Suriname schoon schip wil maken en rekenschap eist voor de daden van oude regimes.

Ook Nederland is op zijn beurt bezig rekenschap af te leggen voor het verleden. Een

begin is het excuus van de stad Amsterdam voor de slavernij, waar destijds plantagekolonie Suriname onder leed. Santokhi zal daar ongetwijfeld in zijn Anton de Komlezing op 10 september aan refereren, die Trouw samen met het Verzetsmuseum organiseert. Het feit dat een president van het sinds 1976 onafhankelijke Suriname deze lezing houdt, is niet vrij van symboliek. De Kom was een Surinaamse antikoloniale schrijver en later (communistisch) verzetsstrijder in Nederland. In de jaren dertig werd hij door het koloniale regime in Suriname scherp in de gaten gehouden en vastgezet vanwege zijn antikoloniale houding. Voor het verder opbouwen van een volwassen band met de voormalige kolonie zou het Nederland sieren als het haast maakt met een nationaal excuus voor de slavernij.