Ine Apapoe over Prins Claus Leerstoel: “Dit is een kans voor alle Surinamers”

“Ik voel me trots en blij, maar tegelijkertijd nog steeds een beetje verbaasd.” Met die woorden reageert prof. dr. Ine Apapoe op haar benoeming op de Prins Claus Leerstoel in Gelijkheid en Ontwikkeling aan de Universiteit Utrecht. Zij wordt vanaf 1 september 2026 de eerste Surinamer die deze prestigieuze benoeming krijgt.

Hoewel Apapoe al langere tijd wist dat zij was geselecteerd, drong de betekenis van de benoeming pas goed tot haar door nadat het nieuws was gepubliceerd en de reacties binnenstroomden.

“Toen het werd gepubliceerd en alle reacties kwamen, dacht ik: dit is een moment voor alle Surinamers”, zegt zij in gesprek met Suriname Herald.

Benoeming op basis van prestaties Voor de benoeming moest Apapoe vorig jaar een onderzoeksvoorstel indienen. Dat voorstel werd goedgekeurd. Ook andere kandidaten hadden zich aangemeld, maar zij werden niet geselecteerd.

Daarna schreef Apapoe een werkplan. Dit werd goedgekeurd door het curatorium van de Prins Claus

Leerstoel, het College voor de Promoties van de Universiteit Utrecht en het bestuur van de universiteit. “Het is een benoeming die je krijgt op basis van prestaties”, zegt Apapoe.

De Prins Claus Leerstoel wordt voor de 25e keer toegekend. Het is de eerste keer dat een Surinamer hiervoor wordt benoemd. Jaarlijks kunnen veelbelovende onderzoekers uit ontwikkelingslanden zich aanmelden.

“Iedereen uit die landen mag meedoen. Daarna wordt iemand gekozen van wie het thema past bij de leerstoel en bij de onderwerpen die worden onderzocht”, legt zij uit.

“Surinamers kunnen veel meer” Apapoe noemt de benoeming overweldigend. Volgens haar biedt deze niet alleen mogelijkheden voor haarzelf, maar ook voor andere Surinamers. “Surinamers kunnen veel meer dan we denken. Dit zijn mogelijkheden voor academici en wetenschappers om hun vleugels uit te slaan, maar ook om de kennis mee naar huis te nemen en over te dragen aan anderen, zoals jonge mensen.”

Apapoe blijft

verbonden aan de Anton de Kom Universiteit van Suriname (AdeKUS) en zal periodiek tussen Suriname en Nederland reizen. Volgens haar gaat het om een sandwichconstructie, waarbij zij haar werkzaamheden in Suriname blijft voortzetten.

Onderzoek naar bestuur in het binnenland Tijdens haar benoeming zal Apapoe verdergaan met haar onderzoek naar het bestuurssysteem in het binnenland. Het onderzoek is een vervolg op haar proefschrift en richt zich op het marronbestuur, het overheidsbestuur en de manier waarop traditionele besturen meer kunnen worden betrokken bij het overheidsbestuur.

Daarbij wordt gekeken naar mogelijkheden om gezamenlijk het binnenland te besturen en verder tot ontwikkeling te brengen. Volgens Apapoe wordt er vaak niet voldoende met elkaar gesproken, waardoor de kern van problemen niet duidelijk wordt.

“Vaak genoeg praten we niet met elkaar. Dan weten we niet wat de kern van het probleem is. Iedereen denkt op basis van berichten of wat men heeft gehoord te weten wat

er speelt, maar diepgaand onderzoek is nodig om te komen tot wat het probleem werkelijk is.” Zij vindt dat dit nodig is om structurele oplossingen en duurzame ontwikkeling mogelijk te maken.

“Vaak genoeg lossen we problemen aan de oppervlakte op en niet bij de kern. Ik denk dat de leerstoel mij de mogelijkheid biedt om niet alleen een wetenschappelijk verhaal te vertellen, maar ook om te komen tot praktische oplossingen en maatregelen op basis van wat ik ga doen.”

Inclusief bestuur en tribale samenlevingen Apapoes onderzoek zal zich richten op inclusief bestuur en tribale samenlevingen, met speciale aandacht voor Suriname en de marrons. Ondanks hun historische en culturele betekenis worden marrons in sommige gevallen nog onvoldoende betrokken bij besluitvormingsprocessen over hun eigen ontwikkeling en het bestuur van hun woongebied.

Apapoe zal verder onderzoeken hoe tribale gemeenschappen, zoals de marrons, meer kunnen worden betrokken bij de besluitvorming. Haar onderzoeksplan past binnen

het thema van Institutions for Open Societies aan de Universiteit Utrecht. Volgens Apapoe is aangegeven dat haar onderzoek van alle kandidaten het beste binnen dit thema paste.

Samenwerking AdeKUS en Universiteit Utrecht De benoeming geldt voor de periode 2026-2028. Apapoe zal gast zijn van het strategische onderzoeksthema Institutions for Open Societies en wordt ondergebracht bij het departement Bestuurs- en Organisatiewetenschap van de Universiteit Utrecht. De leerstoel versterkt de bestaande samenwerking tussen de AdeKUS en de Universiteit Utrecht.

De toekenning wordt gezien als een bijdrage aan de visie van AdeKUS om uit te groeien tot een toonaangevende universiteit en kenniscentrum van Suriname, waarbij onderzoek, innovatie en kennis centraal staan. De leerstoel moet daarnaast bijdragen aan verdere kennisuitwisseling, wetenschappelijk onderzoek en internationale samenwerking.