Wanneer culturele diplomatie de economische agenda overschaduwt – Hanisha Jairam: Mislukte Ambassadeur?

De eerste maanden van Hanisha Jairam als ambassadeur in India roepen meer vragen op dan antwoorden. De benoeming van een ambassadeur is meer dan een representatieve functie.

Een ambassadeur moet de belangen van zijn of haar land behartigen, deuren openen, strategische relaties onderhouden, investeringen aantrekken en ervoor zorgen dat het land dat wordt vertegenwoordigd zichtbaar en serieus op de agenda staat.

Juist daarom is het optreden van Hanisha Jairam als de nieuwe ambassadeur van Suriname in India het onderwerp van discussie geworden.

Jairam presenteerde op 6 juli 2026 haar geloofsbrieven aan de Indiase president Droupadi Murmu. Daarbij werd gesproken over de historische banden tussen India en Suriname, de vijftigjarige diplomatieke relatie en verdere samenwerking op onder meer cultuur, landbouw, energie, volksgezondheid, ICT en capaciteitsversterking.

Maar daar ligt precies de vraag: waar zijn

de concrete economische resultaten en initiatieven?

Een ambassadeur is geen cultureel evenementencoördinator zoals ze zich voordoet en presenteert op haar facebook pagina. Culturele diplomatie is belangrijk. De historische band tussen India en Suriname is uniek en de Hindostaanse diaspora vormt een belangrijke menselijke brug tussen beide landen. Maar cultuur kan nooit het einddoel van economische diplomatie zijn.

Wanneer het publieke profiel van een ambassadeur vooral bestaat uit culturele activiteiten, religieuze momenten, ceremoniële bezoeken en fotomomenten, ontstaat het risico dat de kern van de diplomatie naar de achtergrond verdwijnt.

Een ambassadeur moet niet alleen aanwezig zijn bij een ceremonie. Zij moet ook aan tafel zitten waar beslissingen worden genomen.

Waar zijn de Indiase investeerders? Waar zijn de ondernemersdelegaties? Waar zijn de concrete investeringsvoorstellen? Waar is de economische agenda voor Suriname?

Dat

zijn geen bijzaken. India biedt Suriname enorme economische mogelijkheden. De ironie is dat de mogelijkheden er wel degelijk zijn, maar de ambassadeur schuilt achter culturele diplomatie wegens haar incompetentie.

Dat zou voor iedere ambitieuze ambassadeur aanleiding moeten zijn om een duidelijke economische diplomatieke agenda te ontwikkelen. Suriname staat bovendien aan de vooravond van een fundamentele economische transformatie door de ontwikkeling van olie en gas.

Dan volstaat het niet om Suriname vooral als cultureel interessante bestemming of als land met historische banden met India te presenteren. Suriname moet India presenteren als investeringspartner.

En juist hier mag de samenleving verwachten dat een ambassadeur zichtbaar maakt wat Suriname concreet aan India te bieden heeft én wat India concreet aan Suriname kan toevoegen.

Hanisha Jairam: ambassadeur of politieke vertegenwoordiger?

Wanneer zichtbaarheid wordt verward met

diplomatieke invloed krijg je een incompetente ambassadeur. Een ambassadeur hoort niet overal op te springen. Een ambassadeur moet juist weten wanneer zij moet spreken, wanneer zij moet onderhandelen en wanneer zij zich moet terugtrekken.

Het organiseren van een publieke Q & A door een ambassadeur roept daarom vragen op, zoals ze dit bekend maakte op een der berichten op haar facebook pagina. Een ambassadeur is geen politieke woordvoerder die voortdurend rechtstreeks met het publiek in debat moet gaan.

De relevante vraag is dan ook niet alleen waarom een dergelijke Q & A wordt georganiseerd, maar ook:

Is een dergelijke activiteit afgestemd met het ministerie van Buitenlandse Zaken, Internationale Handel en Samenwerking (BIS)?

En zo ja: welke diplomatieke doelstelling ligt eraan ten grondslag?

Een ambassadeur vertegenwoordigt immers niet zichzelf. Zij vertegenwoordigt

de Republiek Suriname. Daarmee komt ook de verantwoordingslijn in beeld. De ambassadeur voert het buitenlands beleid van de staat uit en hoort dat beleid niet op eigen houtje te vervangen door een persoonlijke politieke agenda. De indruk mag nooit ontstaan dat een ambassadeur haar diplomatieke positie gebruikt om een politieke agenda voort te zetten of zichzelf politiek te profileren.

Jairam heeft vóór haar vertrek zelf gezegd dat zij zich wilde richten op strategisch belangrijke sectoren en noemde onder meer landbouw, AI en onderwijs.

Maar wanneer het publieke beeld van een ambassadeur voornamelijk bestaat uit dergelijke culturele en religieuze activiteiten, ontstaat een probleem van prioriteiten.

India is een economische grootmacht. En terwijl Suriname investeerders nodig heeft, moet de ambassade in New Delhi juist een van de belangrijkste instrumenten worden om die investeerders naar Suriname te brengen.

Daar komt nog een ander probleem bij: het Canawaima-dossier. De Canawaima-kwestie blijft aan haar naam kleven. En een ambassadeur moet zich daarvan bewust zijn. Wanneer een diplomaat in het buitenland opereert, is reputatie belangrijk.

Alles wat de geloofwaardigheid van de persoon aantast, kan uiteindelijk ook de geloofwaardigheid van de vertegenwoordiging raken enook investeringen. Juist daarom zou terughoudendheid verstandig zijn.

Een ambassadeur moet selecteren, niet reageren op alles. Suriname heeft een ambassadeur nodig die de deuren opent waarachter de investeringen, kennis, technologie en strategische partnerschappen liggen.

Alles overziend lijkt de voordracht van Hanisha Jairam als ambassadeur in India een van de zwakste diplomatieke keuzes die Suriname in recente jaren voor deze strategisch belangrijke post heeft gemaakt, zeker zolang concrete diplomatieke, economische en investeringsresultaten uitblijven.