• dinsdag 12 May 2026
  • Het laatste nieuws uit Suriname
HomeNet Binnen | Business News |

BUSINESS RADIO| EXPORT BEGINT NIET BIJ AMBITIE, MAAR BIJ SYSTEMEN DIE WERKEN

| united news | Door: Redactie

Foto compilatie: Henk-John Guicherit met Raoul Chong Jaw Tjon (Director of Trade bij SITA), Parvesh Deosarran (Nurtriqs.ai)

In Business Radio: Na de Uitzending fileert Henk-John Guicherit wekelijks de belangrijkste gedachte achter het gesprek van die week — en wat die betekent voor Suriname. Wat mij in de uitzending van deze

week het meest opviel, was dat het gesprek over export eigenlijk niet in de eerste plaats over export ging. Natuurlijk spraken we over SITA, exportcoaches, grants, packaging, testen en markten. Maar onder dat alles zat een hardere waarheid: Suriname heeft niet vooral een tekort aan exportambitie. Suriname heeft vooral een
tekort aan systemen die export mogelijk maken.

Dat verschil is cruciaal. Ambitie is er wel. Cynthia van Chipito Healing Oil liet dat overtuigend zien. Zij zoekt actief buitenlandse markten, werkt aan testen, kijkt naar Amazon en bouwt stap voor stap aan een exportwaardig product. Zij is precies het type ondernemer dat

Suriname nodig heeft: niet iemand met alleen een idee, maar iemand die bereid is het zware werk erachter ook echt te doen.

Juist daarom was haar verhaal zo sterk. Niet omdat het een glad succesverhaal was, maar omdat het liet zien hoeveel frictie er nog in het systeem zit. Zodra je

echt wilt exporteren, loop je tegen dezelfde muren aan: onduidelijke stappen, versnipperde loketten, hoge testkosten, beperkte lokale testmogelijkheden en uiteindelijk ook financiering. Cynthia maakte het heel concreet: zelfs als je bereid bent te investeren, blijkt al snel dat export niet alleen draait om het product, maar vooral om alles eromheen.

Daarom

vond ik het goed dat Raoul van SITA het traject helder uitlegde. Eerst onboarding. Daarna een exportmarketingstrategie. Daarna een coach. Daarna toegang tot cost-sharing grants voor testen, certificering, e-commerce, packaging of deelname aan beurzen. Dat is belangrijk, want veel ondernemers lopen niet vast op gebrek aan wil, maar op gebrek
aan structuur.

En toch zat daar voor mij ook de beperking van het gesprek. Een goed programma kan veel, maar niet alles. SITA kan begeleiden, structureren en versnellen. Maar als de randvoorwaarden in het land niet kloppen, blijft zelfs het beste exportprogramma duwen tegen systeemgrenzen aan.

Dat begon al in de News

Update. Daar kwam meteen het pijnlijke punt op tafel: zonder goed functionerende laboratoria, zonder geloofwaardige keuringsinstituten en zonder internationale erkenning van testen, blijft export fragiel. Dat is geen detail. Dat is geen bureaucratisch irritatiepunt. Dat is economische infrastructuur. Een ondernemer kan nog zo gemotiveerd zijn, maar als het land niet
op orde heeft waar en hoe producten erkend getest worden, begint die ondernemer al met achterstand.

Precies daar zit voor mij de echte les van deze week. In Suriname praten we vaak over export alsof het vooral een kwestie is van promotie, ondernemerschap en marktkansen. Maar export is geen poster en

geen slogan. Export is een keten. En een keten is maar zo sterk als de zwakste schakel.

Dat maakt ook de beleidsvraag helder. Willen we een land zijn waar een paar uitzonderlijk vasthoudende ondernemers ondanks het systeem slagen? Of willen we een land zijn waar het systeem zélf zo ingericht is

dat veel meer ondernemers die stap kunnen zetten?

Ik vond het daarom sterk dat Cynthia niet alleen sprak over geld, maar ook over duidelijkheid. Weten waar je moet zijn. Weten welke stappen je moet zetten. Weten welke volgorde logisch is. Dat klinkt basaal, maar juist daar loopt een ondernemersecosysteem vaak op

stuk. Ondernemers zouden hun energie moeten steken in product, markt en groei — niet in een doolhof van loketten en losse procedures.

De les van deze week is voor mij daarom helder: export begint niet bij ambitie alleen.

Export groeit pas echt wanneer ondernemers niet langer tegen het systeem hoeven te vechten,

maar erop kunnen bouwen.

Een land exporteert niet op goede bedoelingen, maar op goed georganiseerde voorwaarden.

Tot volgende week, Henk-John

UNITEDNEWS

 

 

 

 

| united news | Door: Redactie

MEER