RESTAURATIE ELISABETH SAMSONHUIS VOLTOOID: CRUCIALE MIJLPAAL EN GIGANTISCHE MEERWAARDE VOOR DE SURINAAMSE TOERISMESECTOR

Na een intensief traject van acht jaar is de restauratie van het iconische Elisabeth Samsonhuis aan de Wagenwegstraat bouwtechnisch afgerond. Het markante kopgebouw, geldt als een van de oudste houten bouwwerken van de historische binnenstad van Paramaribo. Met de herbestemming tot onder meer een museum, cultureel centrum en horecagelegenheid krijgt Paramaribo er een trekpleister van formaat bij. Voor de Surinaamse toerismesector en de versterking van de Unesco-werelderfgoedstatus van de hoofdstad betekent deze oplevering een gigantische economische en culturele impuls.

Het monumentale pand kent een rijke historie. In 1821 gekocht door het toenmalige gouvernement, diende het onder meer als school en kantoor van de burgerlijke stand met de bekende trouwzaal en het bordes waar generaties bruidsparen zich lieten fotograferen. Van 1967 tot 2012 was het ministerie van Arbeid er gevestigd. Nadat de overheid het pand in 2012 verliet, dreigde het door verwaarlozing definitief verloren te gaan. Een particulier initiatief bracht hierin verandering.

Schrijfster en historica Cynthia Mc Leod, die in 1993 haar historisch onderzoek naar Elisabeth Samson publiceerde en in 2000 de bekende roman ‘De vrije negerin Elisabeth’ uitbracht, zette zich vanaf 2013 onvermoeibaar in voor het behoud van het monument. Dit leidde op 11 mei 2018 tot de oprichting van de Stichting Elisabeth Samsonhuis. Met financiële steun van de Nederlandse Postcodeloterij kocht de stichting het gebouw op 19 januari 2021 aan, waarna een jarenlange, zorgvuldige restauratie van start ging.

De totale projectkosten bedragen USD 2.154.000. Per 1 augustus 2026 was USD 1.840.000 aan financiering veiliggesteld, waarvan reeds USD 1.750.000 is besteed.

Onder leiding van Office for Design & Engineering (ODE), met Kenneth Raymann als lead-architect, begon in november 2022 de restauratie van de draagconstructie, het dak, de gevels en de vloeren. Bouwbedrijf REMAS rondde deze eerste fase af in juni 2024, waarna gewerkt werd aan de afbouw, inrichting, beveiliging en technische voorzieningen.

Op 31 juli 2026 werd het pand officieel bouwtechnisch opgeleverd. De restauratie werd mogelijk gemaakt door een brede internationale en nationale coalitie van donateurs, waaronder het U.S. State Department via het Ambassadors Fund for Cultural Preservation, de Kirpalani Stichting, Staatsolie Foundation for Community Development, De Surinaamsche Bank N.V., HAKRINBANK N.V., De Nederlandsche Bank, Van den Tweel Foundation, Stichting Persimmons, Stadsherstel Amsterdam, Stadsherstel Hoorn, HEM Suriname N.V., Kersten Group of Companies en tal van individuele bijdragers.

Met de fysieke oplevering transformeert het Elisabeth Samsonhuis tot een multifunctionele toeristische en culturele hotspot die essentieel is voor de verdere ontwikkeling van het Surinaamse erfgoedtoerisme. Op de eerste etage verrijst momenteel een museumruimte ingericht met authentiek historisch meubilair, waar bezoekers kennismaken met het levensverhaal van Elisabeth Samson (1715–1771) — de vrijgeboren zwarte onderneemster die in de achttiende eeuw uitgroeide tot een van de rijkste vrouwen van het land. De begane grond herbergt een multifunctionele zaal

voor lezingen, workshops en podiumkunsten, terwijl de kelder een horecabestemming krijgt om de bezoekersbeleving compleet te maken. De tweede verdieping en zolder worden verhuurd als kantoorruimte, waarvan de inkomsten rechtstreeks bestemd zijn voor het duurzame beheer en onderhoud van het pand.

Voor de toerismesector biedt dit project een enorme meerwaarde. Het behoud van een dergelijk bepalend monument versterkt niet alleen het historische karakter van de binnenstad, maar biedt internationale en lokale toeristen ook een kwalitatieve dagattractie die de gemiddelde verblijfsduur en lokale bestedingen in Paramaribo stimuleert. Stichtingsvoorzitter Cynthia Mc Leod benadrukt dat het project laat zien dat grote erfgoedprojecten in Suriname haalbaar zijn wanneer krachten worden gebundeld. Investeren in erfgoed is investeren in de toekomst, aldus het bestuur. De komende maanden staan in het teken van de terreinwerken, verdere inrichting en het aantrekken van de laatste aanvullende financiering voor de exploitatie, waarna de officiële grand opening zal plaatsvinden.

UNITEDNEWS