Ecuadoraanse plantagearbeiders gaan gebukt onder moderne slavernij door Japans bedrijf
Twee stemmen hielden de passagiers wakker op de bus in de provincie Ríos in Ecuador. Het was begin 2018. Het waren de stemmen van twee arbeiders van het Japans bedrijf Furukawa, dat gespecialiseerd is in abaca, een vezelsoort. Ze hadden het over de mishandelingen en vernederingen op de plantages.
Reportage: Mensenrechtenschendingen
door Japans bedrijf dat exporteert naar EU, China en de Filipijne Bron: mo.be | JANA VAN BRAECKEL | 4 JULI 2019 / NOS: aug 2023
Walter Sánchez zat op dezelfde bus en kon de slaap niet vatten door hun gesprek. Hij stapte op hen af en gaf zijn telefoonnummer, voor het geval dat ze
Het duurde bijna twee maanden vooraleer de twee arbeiders daarover een beslissing namen. Maar in maart 2018 ontving Sanchez een telefoontje. Sindsdien ging de Furukawa-zaak aan het rollen.
Het werd een van de meest gedocumenteerde cases van schendingen van mensenrechten in
Ecuador.
In februari 2019 werd het bedrijf 60 dagen gesloten wegens arbeidsinbreuken. Maar de problemen in het bedrijf gaan verder dan schendingen van de arbeidsrechten; er worden mensenrechten in het algemeen geschonden. Het Japanse bedrijf haalt winst uit dwangarbeid en hanteert een systeem van moderne slavernij.
Het is één van de meest
Maar toch zitten ze niet stil en voeren ze continu actie. Furukawa moet
‘De vezel van de toekomst’
Abaca lijkt op een bananenplant, maar het fruit is niet eetbaar. De zaden werden door
Van de 32 haciëndas
De eigenaar van de haciënda komt om de twee weken of maandelijks de gedroogde vezels ophalen en betaalt de intermediair uit. Per ton vezels ontvangt hij 650 dollar. Met dit geld
De vezel mag om ecologische redenen dan wel gunstig zijn, maar aan de sociale en economische factor van de productieketen wordt alleszins niet tegemoet gekomen.
Het bedrijf daarentegen verkoopt
Ecuador is de tweede grootste abaca-exporteur ter wereld. De belangrijkste bestemmingen zijn de
De toenemende vraag naar deze natuurlijke vezel komt niet alleen door de sterke
Miserabele arbeids- en levensomstandigheden
Samen met de Ecuadoraanse 11.11.11.-partner CDES (Centrum voor Economische en Sociale Rechten), twee journalisten en een fotograaf brachten we een terreinbezoek aan de abacaplantages om deze mensonwaardige situatie en getuigenissen over discriminatie en racisme vast te leggen.
Ongeveer 400 arbeiders wonen en
Er is een totaal gebrek aan
Voor het gevaarlijke werk dat ze moeten doen, krijgen ze geen aangepast werkmateriaal. Als er zich arbeidsongevallen voordoen, moeten ze daar zelf voor opdraaien. Veel arbeiders hebben ledematen verloren of beenbreuken opgelopen door gebrek aan een gepaste uitrusting.
De omstandigheden waarin de mensen leven zijn dramatisch: er is geen drinkwater,
geen elektriciteit.
Er zijn heel wat senioren nog aan het werk, want van enig pensioenrecht is geen sprake. Heel wat arbeiders zijn niet geregistreerd of hebben geen formele identiteit. Daarnaast schendt het bedrijf de internationale wetgeving door het toelaten van kinderarbeid.
De arbeiders werken 6 dagen op 7, van 6 uur ’s
Gedurende
David Suarez van CDES: ‘Wat we zien, is een flagrante schending van de arbeidsrechten. De situatie en omstandigheden waarin de mensen leven, zijn dramatisch: er is geen drinkwater, geen elektriciteit. Ze wonen in de Furukawa-kampen zonder dat het bedrijf enige verantwoordelijkheid opneemt, op het vlak van arbeid
De meeste arbeiders zijn de wanhoop nabij. Ze hebben dringend land nodig, aangezien ze sinds de sluiting van Furukawa geen werk hebben en dus ook niet aan
Moderne slavernij: dwangarbeid en uitbuiting
Anno 2019 zijn er nog steeds slaven in dit land
‘Sommige slapen op de grond, zoals honden’, zegt een arbeider.
In 1851 werd de slavernij in Ecuador afgeschaft. Maar 168 jaar later, anno 2019, zijn er nog steeds slaven in dit land. De abaca-arbeiders
‘De situatie van een persoon die op het eigendom woont van een ander persoon voor wie hij/zij bepaalde diensten verleent, met of zonder vergoeding, en die
Dit systeem van moderne slavernij is grondwettelijk verboden. Daarnaast maakt Furukawa zich niet enkel schuldig aan slavernij, maar ook aan kinderarbeid: jongeren onder de 15 worden tewerkgesteld.
Susana Quiñónez, een 58-jarige Afro-Ecuadoraanse die 16 jaar lang werkte
De vloek van vrijhandel
Furukawa is de hoofdexporteur van abaca in Ecuador. Een van de klanten is het Britse bedrijf Ahlstrom Chirnside. Paradoxaal genoeg heeft dit bedrijf een gedragscode voor zijn leveranciers om de hoogste mensenrechtennormen in hun werking te respecteren.
De export van Furukawa naar de Europese Unie is relevant omdat Ecuador in
Volgens David Suarez (CDES) schendt Furukawa dit akkoord door de arbeidsrelatie met zijn werknemers niet te erkennen, en moet het bedrijf daarvoor
Maar ook in de bananensector, op suikerrietvelden en in bloemenkwekerijen zijn schendingen van de arbeidsrechten alledaagse kost. Zo heeft ASTAC, een vakbond van de bananensector in Ecuador, in maart 2019 een klacht ingediend bij het ministerie van Buitenlandse Handel van Ecuador wegens schendingen van arbeids- en milieurechten in de
Op voorstel van Ecuador besloot de VN-Mensenrechtenraad (UNHRC) in juni 2014 via een resolutie om een werkgroep op te richten. Die moet een bindend VN-verdrag over bedrijven en mensenrechten uitwerken.
Frappant is dat Ecuador een van de trekkers is van dit bindende verdrag, maar dat het land tegelijkertijd zelf schuldig is
Andere grote spelers als de VS, Canada en Australië houden zich afzijdig, en dus is ook de EU een belangrijke speler in dit proces.
De EU moet een belangrijke rol spelen in het ondersteunen en promoten
Intussen heeft de EU zich teruggetrokken uit de gesprekken. Er zal geen vertegenwoordiging aanwezig zijn bij de onderhandelingen van de intergouvernementele werkgroep van de VN in oktober in Genève. De druk vanuit sociale bewegingen
Staatsinterventie nodig
Na een eerste rapport over de Furukawa-zaak in
Er volgden er een aantal sanctiebesluiten, die het bedrijf een boete van 42.880 dollar oplegden voor het schenden van
De sluiting werd eind april ingetrokken, nadat Furukawa de sanctiesom neerlegde.
Tot op heden hebben de arbeiders nog steeds geen
duidelijk antwoord gekregen van de overheid.
Ondertussen is er ook onder de arbeiders onenigheid ontstaan. Zo zijn er arbeiders die niets meer met het bedrijf willen te maken hebben, en andere die wel zouden terugkeren, op voorwaarde van andere werk- en leefomstandigheden. De zaak ligt nu in handen van de Commissie
Na de sluiting in februari vonden er enkele keren onderhandelingen plaats, maar tot op vandaag hebben de arbeiders nog steeds geen duidelijk antwoord gekregen van de overheid. Want het is de overheid die ervoor moet zorgen dat de geschonden rechten van de arbeiders integraal hersteld worden.
Walter Sánchez, die
