• maandag 16 May 2022
  • Het laatste nieuws uit Suriname

Etnisch gebonden stemgedrag door wijzigingen in kieswet kanaliseren

| de ware tijd | Door: Redactie

Etnisch gebonden stemgedrag door wijzigingen in kieswet kanaliseren

16/01/2022 06:08

De redactie van DWT Publishing NV stelt lezers in de gelegenheid stukken in te zenden ter publicatie. In principe worden alle ingezonden artikelen opgenomen, tenzij de inhoud daarvan schadelijk, kwetsend of beledigend is voor derden. Stukken die geplaatst worden komen niet noodzakelijkerwijs overeen met de mening van DWT Publishing NV. De redactie behoudt het recht om stukken niet te plaatsen, in te korten of te redigeren zonder dat die uit de context worden gehaald.  

INGEZONDEN - Onlangs is Vidya Narain afgestudeerd van de masteropleiding aan de Anton de Kom Universiteit met haar thesis getiteld : ‘Etniciteit en Stemkeus’. Ze bestudeerde daarbij het effect van etniciteit op de stemkeus van personen in Paramaribo. De beperking tot dit kiesdistrcict lijkt mij evident, aangezien het gemiddelde vormingsniveau van de kiezers in de stedelijke omgeving wat hoger kan liggen dan in de verre districten.

De premisse kon zijn geweest dat kiezers zich niet zo sterk laten leiden door  etnisch gebonden voorkeur voor kandidaten die op hen lijken en hun partijleiders. Het onderoek toont aan dat het etnisch stemgedrag in Paramaribo niet vrij is van etnische voorkeuren. De vraag is of etnisch gerelateerd stemgedrag verandert door wijziging van de kieswet en kiesstelsel. Onderzoek naar etniciteit op stemkeus

Kortom het effect van etniciteit op de stemkeus voor personen met etnisch gelijkenis bestaat in Paramaribo ook. De  belangrijkste conclusie van de thesis was, dat wetenschappelijk bewijs bestaat over de stemkeuze van de etniciteit van de kiezer. Per ressort bleek bij de verkiezingen van mei 2020 een duidelijke relatie te bestaan tussen de etniciteit en de stemkeuze. Dat was ook al het geval bij de verkiezingen in 2010 en 2015.  Bij de VHP werd een significant positief verband met de Hindoestaanse kiezers gevonden. Maar de VHP trok in 2020 ook veel Javaanse kiezers aan. En dat kwam door de kandidaten van Javaanse herkomst op verkiesbare plaatsen. En dit geeft aan dat verandering van stemgedrag mogelijk is.

De ABOP had een hele sterke positieve en significante correlatie met de Marronkiezers. Dat kwam door de kandidaten met marron achtergrond. Bij de NDP bleek in 2010 dat er een positieve correlatie was tussen Marrons en partijkeuze voor de NDP. Maar dat effect was daarna verdwenen. Met de Afro-Surinaamse kiezers was er zowel in 2010 als 2015 een duidelijk positief en significant verband met de NPS, maar in 2015 en 2020 was dat ook met de Javaanse kiezers. Deze verschuiving in kiesgedrag verdient te worden onderzocht. Stemgedrag in overeenstemming met 'bromtji djari' ideologie

In een recent gesprek met de heer Hardeo Ramadin, deskundige op het gebied van de verkiezingsgescheidenis in Suriname, werd ik verrast door zijn vraag: wat wil men precies aan het huidige kiesstelsel veranderen? En terecht, want niet alles daarvan is verkeerd. Dat inzicht kon ik verkrijgen door het bestuderen van relevante stukken over het kiesstelsel vanaf 1865 tot 1980. Ook uit verschillende reacties die ik op mijn eerder gepubliceerde columns over dit onderwerp mocht ontvangen. Maar vaststaat dat een aantal bepalingen van de kiesregeling weldegelijk aan verandering onderhevig is.

Dat komt door de verschuivende inzichten over de verkiezingen bijvoorbeeld in de Caraibische gebieden. Ook de demografische verschuivingen van de laatste twee decennia in de verschillende districten van Suriname en de nationale wens om het traditionele etnisch gerelateerde stemgedrag in overeenstemming te laten zijn met de 'bromki djari' ideologie nopen tot de wijzigingen. In deze multiculturele samenleving  kan gereguleerde gedragsbeinvloeding baatzuchtig zijn.    Wat moet aan het kiesstelsel worden gewijzigd?

In het kader van de evaluatie van het kiesstelsel in 2018 gaven negen actieve politieke partijen hun inzichten aan de betreffende staatscommissie die onder leiding stond van Drs. Jules Wijdenbosch. Het inzicht van de NDP om pre- electorale combinaties te verbieden werd tot wet verheven. De vraag wat aan het kiesstelsel moet worden gewijzigd is des regering en parlement. Inmiddels heeft de samenleving niet stil gezeten. Er zijn diverse inzichten openbaar gemaakt.

1) De voorzitter van PRO, Gerold Sewcharan, heeft november vorig jaar de voorzitter van DNA aangeschreven dat recht moet worden gedaan aan de stem van elke Surinamer. Zijn partij is voorstander van een landelijk evenredigheidsstelsel, waarbij de stem van elke kiezer evenveel politiek gewicht krijgt en voor ieder dezelfde regels gelden om gekozen te worden.

2) DA'91 deed in 2019 het verzoek aan DNA tot de wetswijziging ten einde het verbod op pre-electorale combinaties van politieke partijen en de betaling van de borgsom voor deelname aan de verkiezingen worden ingetrokken. 

3) Ramdhan Advocaten meldde onlangs, dat aan politieke partijen eisen moeten worden gesteld, welke voldoen aan de normen van de grondwet. Politieke partijen moeten verplicht worden om het bestuur van hun partij alsook op hun kieslijsten kandidaten op verkiesbare plaatsen te zetten die  een afspiegeling zijn van de multi etnische samenleving.

4) Op facebook reageerde Khadir A, dat niet het stelsel onrechtvaardig is maar wel het resultaat van het kiesstelsel onrechtvaardig wordt. Etnisch stemmen vindt hij het probleem.

5) Mr J. Van Dijk- Silos gaf recentlijk haar standpunt op social media, dat bij de wijziging van het kiesstelsel ook de wijziging van de instituten voor de verkiezingen aan de orde moet komen. Haar idee is dat er een Onafhankelijke Verkiezings Autoriteit (OVA) moet komen die op eerlijke en rechtvaardige wijze het verkiezingsproces van begin tot eind moet leiden. 

DNA voorzitter Marinus Bee gaf eerder te kennen, dat burgers geen initiatiefwetten kunnen indienen bij het parlement, maar wel een aanzet daartoe kunnen geven. Hij zei dat DNA voor de samenleving is en die zal de samenwerking verbeteren. Daarbij liet hij weten dat het parlement zal  kijken naar het meest rechtvaardig kiessysteem.

De vraag is nu wanneer het parlement haar wetgevende verantwoordelijkheid oppakt om de wens tot wijziging van het kiessteslsel ter hand te nemen. Want een rechtvaardig kiesstelsel is anno 2022 geen luxe meer, maar een noodzaak waarbij het etnisch stemgedrag in overeenstemming wordt gebracht met de begeerde 'brontji djari' ideologie.

Drs. S. Harinandan Singh

singhs@hetnet.nl

  Tweet  Reageren op dit bericht? Bezoek onze Facebook-pagina

| de ware tijd | Door: Redactie